De Ko-Bizen-school: Ōkanehira, Tomonari en de oorsprong van de klassieke verhoudingen van Heian-tachi

Drie rondingen in een collectie in Tokio

De kortste van drie vroege Bizen messen in het Nationaal Museum van Tokio heeft de diepste curve. De langste heeft de beroemdste bijnaam. Het middelste voorbeeld van lengte, getekend Tomonari, is degene wiens kleine punt en smalle omtrek het beste past bij een bekende beschrijving van de Heian tachy. Stel ze naast elkaar en een bedrieglijk simpele vraag opent. Als iemand spreekt van de klassieke proporties van een vroeg Japans zwaard, welk object hebben ze in gedachten? Een bezoeker kan verschillende, even leerzame antwoorden vinden binnen het bezit van een enkel museum en binnen de werken van één enkele provinciale traditie.

De langste van de drie is Okanehira. De gemeten bladlengte is 89,2 centimeter, met een kromming van 3,5 centimeter. De nationale collectie voor de Tomonari tachy geeft respectievelijk 79 centimeter en 2,4 centimeter. Voor de tachy gesigneerd Kunikane zijn de overeenkomstige metingen 77.3 en 4,5 centimeter. Deze figuren bieden een buitengewoon goede kennismaking met de kunst van het lezen van een silhouet. Lengte alleen zou de objecten in één orde ordenen; kromming alleen zet de kortste op de eerste. Geen van beide rangschikkingen vertelt de kijker waar langs de achterkant de diepste curve optreedt, of hoe de breedte verandert op de weg naar het punt.

Begin met een afbeelding van Okanehira die het gehele object toont. Laat het oog de lange ononderbroken rand van het ene uiteinde van de foto naar het andere volgen. Keer dan terug langs de rug en merk de verdeling van het metaal tussen de twee contouren op. Een detailopname van de tekening zal een andere vraag beantwoorden. Een detail van de inscriptie zal een andere beantwoorden. Het volledige overzicht verdient de eerste blik, omdat de fysieke prestatie die opeenvolgende eigenaren zo onder de indruk maakte, de gehele vorm besloeg. Een patroon dat het scherm vult, kan nog steeds slechts enkele centimeters van een veel groter object vertegenwoordigen.

Okanehira, ondertekend Kanehira, Nationaal Museum van Tokio
Okanehira, ondertekend Kanehira, Nationaal Museum van Tokio. Association of Cultural Properties、Japan (via Wikimedia Commons).

Wat het oude in Oud Bizen betekent

Bizen was een historische provincie in het huidige zuidoosten van de prefectuur Okayama. Ko-Bizen, gewoonlijk vertaald als Old Bizen, is een retrospectieve manier om zijn vroege smids te groeperen. In zijn verslag van Tomonari gebruikt het e-Museum van de nationale musea de opkomst van de Ichimonji school in de vroege Kamakura periode als een punt van onderscheid. Deze definitie plaatst een groep ten opzichte van haar opvolgers. Het stelt niet vast dat een middeleeuwse smid zijn werkplaats Old Bizen noemde, of dat alle objecten in de groep in dezelfde stad werden gemaakt door mensen die zij aan zij werkten.

Een provincie kan een betekenisvolle eenheid zijn zonder netjes te corresponderen met een stamboom. De inscriptie op Okanehira noemt eigenlijk Bizen, waardoor de regionale vereniging een materiële basis onafhankelijk van moderne catalogisering praktijk. De naam Ko-Bizen laat daarentegen een curator Kanehira plaatsen in gesprek met Tomonari, Masatsune en Kunikane over afzonderlijke platen. Het is mogelijk om heel duidelijk te zijn over de regionale formulering op een bepaalde tang, terwijl je voorzichtig blijft met de relaties tussen de mannen. Lokaliteit, verwantschap, onderwijs en gelijkenis van stijl zijn vier verschillende manieren om mensen te groeperen. Bewijs voor een levert niet automatisch de anderen.

Het verschil is belangrijk bij het regelen van een historische galerie. Een opeenvolging van kamers kan de indruk wekken dat de ene werkplaats haar deuren sloot op de dag dat een andere opende. Een object is niet verplicht om zo'n nette overgang weer te geven. De nationale archieven dateren de Tokyo Tomonari tot de elfde eeuw; Okanehira en het voorbeeld van Kunikane behoren tot de twaalfde. Bezoekers kunnen ontwikkelingen in een lange vroege geschiedenis zien voordat ze de grote, bloeiende kruidnagelpatronen bekijken die nu nauw verbonden zijn met Fukuoka Ichimonji. Het verhaal beginnen met het meest spectaculaire latere patroon zou weinig ruimte laten voor een ander soort onderscheid dat in deze eerdere stukken te vinden is.

Waarom een enkele liniaal een tachi niet volledig beschrijft

Bladlengte in een Japanse catalogus verwijst naar een rechte meting van de basisreferentie aan de achterkant naar het punt. Na de curve van de rand met een flexibele maat zou een ander getal geven. De tang is uitgesloten zelfs wanneer het prominent op de foto verschijnt. Curvature registreert het grootste vertrek van de rug van de rechte referentie over het blad. Een lang zwaard kon worden weergegeven met de punt bijna raken van de rand van een afbeelding, terwijl een korter zwaard precies dezelfde rechthoek vult in de volgende illustratie. Het vergelijken van foto's op gelijke displaygrootte is een goede manier om een echt verschil van verschillende centimeters te missen.

Locatie is net zo belangrijk als diepte. Koshizori noemt een karakter waarin de curve bijzonder duidelijk is richting de basis. Met dat woord in het achterhoofd kan de lezer van de Tomonari plaat een verandering zoeken in de sleep van de omtrek langs zijn lengte. Funbari voegt een tweede observatie toe over de relatie tussen breedte bij de basis en breedte verder langs het blad. Een klein puntje, of ko-kissaki, introduceert een derde deel. Samen beschrijven deze details een object veel nauwer dan simpelweg zeggen dat zijn vorm sierlijk is. Elk verwijst naar een zichtbare relatie die een andere persoon in een geschikte kijk kan onderzoeken.

Tachi toegeschreven aan Tomonari op de museumfoto
Tachi toegeschreven aan Tomonari op de museumfoto. Kakidai (via Wikimedia Commons). Licentie.

Er is een verleiding om de hele vergelijking uit te drukken als een verhouding. Het verdelen van de geregistreerde kromming door de lengte geeft een grotere relatieve waarde voor Kunikane dan voor de andere twee. Maar twee contouren kunnen dezelfde eindpunten en identieke maximale vertrek, terwijl het dragen van hun curven op heel verschillende plaatsen. Een verhouding kan ze niet uit elkaar houden. Een curatoriale beschrijving behoudt wat de berekening weglaat. Het gesprek houdt ook stand. Woorden als diep of ondiep hebben een duidelijkere betekenis wanneer ze met een schaal worden geleverd. De sterkste vergelijking beweegt heen en weer tussen de metingen en de ongebroken omtrek, zodat elk beschikbaar is om een indruk van de andere te controleren.

De handtekening lezen op de Grote Kanehira

Okanehira is een naam voor deze bijzondere tachi. Kanehira is de smid genoemd op het stuk. Het nationale museum vestigt de aandacht op de ongewoon uitgebreide vorm van de handtekening, die de provincie en een verklaring van de vervaardiging omvat. Veel werken in verband met Kanehira dragen een handtekening bestaande uit de twee karakters van zijn naam. Het onderscheid is gemakkelijk te verliezen in het Engels, waar een titel zoals Great Kanehira zou kunnen suggereren een vollere versie van de persoonlijke naam van de maker. Het aanvullende element in de bekende naam behoort tot de biografie en receptie van het individuele blad.

Het museum identificeert de naam in een handboek uit de Edo-periode met beroemde werken, geassocieerd met het Kyōhō-tijdperk. Dit vormt substantieel bewijs voor de wijze waarop het stuk bekend was op het moment van het handboek. Het zou een vergissing zijn de vermelding te lezen als een verslag dat tijdens het leven van de smid zelf werd opgesteld. Een middeleeuwse inscriptie en een vroegmoderne compilatie kunnen over een aanzienlijk tijdsinterval naar hetzelfde object verwijzen. Elk bewaart informatie die geschikt is voor de gelegenheid. De ene identificeert de maker via een naam en plaats; de andere plaatst een benoemd bezit onder de werken die door latere kenners als waardig voor registratie werden beschouwd.

Dezelfde museumaccount groepeert Kanehira met Sukehira en Takahira in een traditioneel trio van Bizen smids. In Romeinse letters maakt het herhaalde einde het gemakkelijk om de namen te onthouden. Wat het apparaat bewaart is een manier waarop vorige generaties hun kennis organiseerden. Het levert geen data voor hun persoonlijke kennismaking en geen bewijs dat ze hebben deelgenomen aan het maken van een gemeenschappelijk object. Het bestaan van verschillende overlappende classificaties maakt deel uit van het belang van de vroege Bizen geschiedenis. Oude Bizen situeert de smid regionaal, een traditioneel trio helpt herinneren aan een groep namen, en de lange inscriptie staat als bewijs gebonden aan een enkel overlevend stuk metaal.

Een groot werk binnen een traditie van slanke exemplaren

De uitzonderlijke omvang van Okanehira lijkt het natuurlijke vertrekpunt te zijn voor de beschrijving van Kanehira's typische oeuvre. Het museum trekt echter bijna het tegenovergestelde. Het vermeldt slankere werken van dezelfde maker en presenteert dit imposante exemplaar als een uitzondering. Dit is een terugkerend probleem in de kunstgeschiedenis. Het werk dat het meest bekend wordt, kan de minst betrouwbare graadmeter zijn voor wat een maker gewoonlijk produceerde. Een superlatief trekt bezoekers door een zaal en houdt een naam eeuwenlang in omloop. Zodra zij arriveren, is de bescheiden opmerking op het label over het overige werk van de kunstenaar minstens even waardevol als de superlatief.

De historische tentoonstelling van de samoeraikunst van het Metropolitan Museum biedt een nuttige tweede beschrijving van het oppervlak. De rekening geeft aandacht aan de korrel van het lichaam en aan korte, heldere kenmerken zichtbaar in het. Deze observaties hebben betrekking op het uiterlijk van het metaal naast het silhouet. Ze verklaren waarom de tachy duurzame aandacht kon krijgen op verschillende kijkafstanden. Van over de zaak registreert het oog breedte en vegen. Vanuit een beter zicht, of vanuit een goed vergrote digitale afbeelding, onderbreken korte functies wat eruit had gezien als een ononderbroken oppervlak. Een bericht dat alleen betrekking heeft op de grootte van het object zou die tweede ervaring helemaal verwaarlozen.

Het omgekeerde gezicht dat later in dit artikel wordt weergegeven dient een bijzonder doel. De ene kant van een mes is geen tracking van de andere kant. Verlichting verandert ook wanneer een fotograaf zich rond een gepolijst object beweegt. Twee views kunnen dus lijken op verschillende stukken van een lezer die de beelden afzonderlijk tegenkomt. Een toetredingsnummer, een eenduidige bijschrift en de richtingsinformatie in de catalogus doen er meer aan hen te verbinden dan een intuïtie over welk bleke detail er bekend uit zou moeten zien. Dat is een reden waarom een museum meerdere meningen over één enkele schat kan publiceren zonder overbodig te zijn. Verschillende gezichten bewaren verschillende visuele informatie over hetzelfde object.

Tomonari en de kleine punt

Tomonari geeft het identificatienummer F-20188. De vermelding bevat een traditionele overlevering die de smid rond het Eien-tijdperk plaatst, naast de elfde-eeuwse datering van het museum voor het object. Deze verklaringen hebben verschillende onderwerpen en verschillende graden van precisie. Een traditionele datum die aan een maker wordt toegewezen, hoeft geen exact jaar te zijn voor een overgeleverd zwaard. Niets in de registratie vereist dat we een specifiek jaar binnen een tijdperk kiezen en dit in een bijschrift plaatsen als de datum die op deze tachi is ingeschreven. Een goed bijschrift kan zowel de datering van het museum als de langere geschiedenis van de naam huisvesten.

Kijk naar de kleine onregelmatigheden die de ingang beschrijft langs de geharde marge. Hun beperkte hoogteveranderingen dragen bij tot het visuele karakter van het stuk. De beschrijving vermeldt ook zwakke utsuri in het lichaam van het staal, naast een korrel die lijkt op hout. Een eerste bezoeker had kunnen verwachten dat alles wat belangrijk is in de heldere band het dichtst bij de rand zou verschijnen. Hier zijn ook dingen te zien buiten die band. Eén passage lijkt relatief ingetogen op een afstand en ingewikkelder onder nauwkeurige observatie. De gepubliceerde beschrijving geeft de lezer een reden om terug te keren naar een plaats waar het oog anders zou kunnen overslaan.

Een foto van een uitgebreid, met kettingen gemonteerd ensemble dat geassocieerd wordt met een Tomonari-mes, is hier opgenomen voor een andere vergelijking. De gefotografeerde beslagen uit Tokio zijn negentiende-eeuws werk van Kitagawa Hokusen. Hun datering plaatst de montage ver van het tijdperk dat aan de vroege bladen wordt toegeschreven. Het is heel goed mogelijk om dezelfde naam te koppelen aan verschillende perioden door middel van zeer verschillende visuele vormen. De identificatie van de beslagen moet hun eigen datering en maker respecteren. Het bestaan van latere beslagen biedt geen algemene licentie om het uiterlijk van elfde-eeuwse montages te reconstrueren op basis van welk uitgebreid ensemble nu toevallig een middeleeuws werk vergezelt.

Negentiende-eeuwse ketting-gemonteerde tachi-montages door Kitagawa Hokusen voor een kling van Tomonari, Tokyo National Museum
Negentiende-eeuwse ketting-gemonteerde tachi-montages door Kitagawa Hokusen voor een kling van Tomonari, Tokyo National Museum. Daderot (via Wikimedia Commons).

De les van het derde zwaard

Het werk van Kunikane biedt een waardevolle controle op de conclusies die zijn getrokken uit de twee bekendere namen. De nationale musea kennen het de identificatie F-19832 toe en beschrijven dat er relatief weinig exemplaren bewaard zijn gebleven. De tachi combineert een smalle vorm met een uitgesproken kromming nabij de basis. De beschrijving van het oppervlak omvat kleine onregelmatige en kleine kruidnagelachtige elementen in de hamon. Dit is van bijzonder belang voor wie de geschiedenis van Ichimonji bestudeert. Het kruidnagelmotief behoort eveneens tot het beschrijvende vocabulaire van de vroege Bizen-stijl. De aanwezigheid ervan alleen kan een object niet van de oudere groep naar de latere school verplaatsen.

In deze groep geeft Kunikane ook een voorbeeld van wat er gebeurt wanneer waarde wordt verward met frequentie. Vergelijkend weinig overlevende voorbeelden kunnen een opgenomen stuk essentieel maken voor een historische vergelijking. Dat maakt het niet veilig om één enkel object te gebruiken als een statistisch portret van een hele carrière. Verschillende smids worden in museumcollecties vertegenwoordigd door zeer verschillende aantallen objecten. Verlies, gezinsoverdracht, later verzamelen en de moeilijkheid van toeschrijving grijpen allemaal tussen productie en moderne studie. Een lijst van namen in een catalogus is een kaart van wat beschikbaar is voor onderzoek. De schaal van een middeleeuwse werkplaats zou bewijs van een andere soort vereisen.

Neem de drie lengtes nog eens samen. Het verschil tussen de Tokio Tomonari en Kunikane is minder dan twee centimeter, maar hun geregistreerde kromming verschilt met meer dan twee. Okanehira strekt zich veel verder dan beide, zonder de kromming van Kunikane te overschrijden. Dit is voldoende bewijs om het idee te stoppen dat het verhogen van de bladlengte gewoon vergroot elke andere functie in verhouding. Het is ook een goede plek om te stoppen voordat een observatie over drie overlevenden wordt omgezet in een wet over duizenden verloren voorwerpen. Het resultaat is bescheiden en testbaar. Iedereen die toegang heeft tot de drie gepubliceerde documenten kan het controleren zonder te vertrouwen op een moderne reconstructie.

Van een Ikeda erfstuk tot een nationale collectie

Ikeda Terumasa staat in het rapport van het Tokyo museum van Okanehira, en het mes is doorgegeven in de familie Ikeda die geassocieerd is met Okayama. Dit verbindt een vroeg provinciaal werk met een veel latere geschiedenis van elitebezit in de regio. Het interval tussen de smid en de Ikeda is belangrijk. De collectiegeschiedenis vertelt ons iets over de waarde die aan het vroege Bizen werk van latere eigenaren wordt toegekend; het verandert een gezin niet eeuwen nadat het mes in zijn oorspronkelijke beschermers is gemaakt. Wat doorging tijdens dat interval was het object. De redenen voor het bewonderen, catalogiseren en weergeven ervan kunnen aanzienlijk veranderen.

Omgekeerde zijde van Okanehira, Nationaal Museum van Tokio
Omgekeerde zijde van Okanehira, Nationaal Museum van Tokio. 国立文化財機構 (via Wikimedia Commons). Licentie.

Het verschil is zelfs zichtbaar in de huidige vormen van toegang. Het handboek bewaarde een beroemde naam. Familie transmissie bewaarde het object als een herkenbare erfstuk. Een nationaal museum geeft nu zijn maten en foto's aan lezers die nooit in de galerie mogen staan. Een internationale tentoonstelling plaatste de tachy naast werken die gekozen werden om een brede geschiedenis van samoerai kunst te vertellen. Elke setting vraagt iets anders van dezelfde materiële overlevende. De digitale plaat van het museum is bijzonder krachtig voor vergelijkend werk omdat de informatie over Kanehira naast die van Tomonari en Kunikane kan worden geplaatst zonder te wachten tot alle drie tegelijkertijd tentoongesteld worden.

Nog een onderscheid hoort op een galerie label. National Treasure is een officiële benaming voor een individueel cultureel eigendom. De bijnaam van een uitstekend werk, de vroegere rang in een familiecollectie en de huidige juridische aanduiding behoren tot afzonderlijke gebieden. Het vinden van alle drie in een rekening van Okanehira is een bewijs van een lange en ongewoon goed gedocumenteerde publieke reputatie.

Die vergelijking geeft het idee van een klassieke Heian-verhouding een nuttige, beperkte betekenis. Een kijker kan de concentratie van een curve nabij de basis herkennen, de taps toelopende vorm van een relatief smal blad volgen en de schaal van de punt opmerken. Een ander hedendaags object kan de algehele proporties ver voorbij dat eerste voorbeeld uitrekken. Een derde kan de curve verdiepen en tegelijkertijd de lengte verminderen. De drie voorbeelden maken een historische traditie begrijpelijk door zowel verschillen als relaties te behouden. Na het bestuderen van de meest beroemde van hen, kan de meest lonende volgende stop in de collectie het minder gevierde blad zijn waarvan de curve de verwachte orde voor het eerst verstoorde.

Veelgestelde vragen

Waar is Okanehira vandaag?

Het Nationaal Museum van Tokio bezit de National Treasure tachi bekend als Okanehira, voorheen een erfstuk van de Ikeda-familie.

Wat zijn de geregistreerde afmetingen van Okanehira?

Het nationaal e-museum registreert een bladlengte van 89,2 cm en kromming van 3,5 cm.

Wie heeft Okanehira gesigneerd?

Zijn inscriptie vermeldt Kanehira en de provincie Bizen. De naam Okanehira verschijnt in latere verslagen van beroemde zwaarden.

Wat betekent Ko-Bizen?

Het betekent Oude Bizen. In deze nationale collectierecords worden vroege smeden van Bizen, die aan de traditie van Ichimonji voorafgingen, gegroepeerd.

Wat is het onderscheidende aan de Tokyo Tomonari tachi?

De nationale record beschrijft een smal silhouet, met de kromming geconcentreerd nabij de basis, een uitgesproken taps toelopende vorm en een kleine punt.

Heeft de langste tachi in deze vergelijking de grootste kromming?

Kunikane heeft de grootste geregistreerde kromming van de drie, 4,5 cm. De langste kling is Okanehira.

Films en lezingen

Video in het Japans — 美術史チャンネル — 「国宝展」解説!㉖《太刀 銘 備前国包平作 名物 大包平》(国宝 12世紀 東京国立博物館)刃文と地金を美しく表し、長く、幅広で、大振りの豪壮な姿、しかし軽量に作られた、刀工の技が光る平安時代の太刀

Video in het Japans — 迫田貫路 — 日本刀 国宝・古備前正恒 Samurai sword National Treasure

Collectiegegevens en verdere literatuur

gerelateerde artikelen